Jak czytać analizę włókna

Państwa raport OFDA2000 zawiera 21 kolumn, po jednym wierszu na zwierzę, uporządkowanych według średniego mikronu (podsumowanie w formacie A4 poziomo). Ta strona wyjaśnia każdą kolumnę i to, co daje ona Państwa hodowli. Wszystkie wartości są odczytywane z pliku pomiarowego OFDA2000 w trybie kosmyka; jedynie cienkość przędzenia (SpinF) i udział włókien cieńszych niż 15 μm są obliczane na podstawie tych pomiarów.

Na tej stronie

• Najważniejsze
• Przykładowy raport
• Kolumny 1-4: zwierzę
• Kolumny 5-11: średnica
• Kolumny 12-16: kosmyk i jego profil
• SD Along i SD Across
• Kolumny 17-21: przędzenie, krzywizna, długość
• Poza tabelą

Przykładowy raport

Rzeczywista partia 7 alpak zmierzona 09.07.2020. Nazwa hodowli („Hodowla Przykładowa”) i imiona zwierząt są fikcyjne. Na telefonie komórkowym prosimy przesunąć tabelę w lewo, aby zobaczyć wszystkie kolumny.

Kolor komórki Średni mikron: klasa cienkości, jak w Państwa raporcie (Super Royal < 16 μm, Royal Baby 16 - 18 μm, Baby 19 - 20 μm, Fine 21 - 24 μm, Medium 25 - 28 μm, Strong 29 - 31 μm, Extra Strong 32 - 36 μm, Coarse > 37 μm). Nie ma osobnej kolumny Klasa.

Kolumny 1-4: zwierzę

• 1. Próbka: imię zwierzęcia wprowadzone do OFDA (w analizie jednorodności z dopiskiem strefy). Dla Państwa hodowli: odnaleźć każde zwierzę w partii; dzięki FLID wynik trafia do jego karty Fibre Herd.
• 2. Data urodzenia: podana w Państwa formularzu informacyjnym. Dla Państwa hodowli: mikron na ogół rośnie z wiekiem: prosimy porównywać zwierzęta w tym samym wieku i śledzić każde z nich od strzyży do strzyży.
• 3. Płeć: F (samica) lub M (samiec). Dla Państwa hodowli: porównywać zwierzęta tej samej płci i wybierać zwierzęta rozpłodowe.
• 4. Kolor: kolor runa podany w Państwa formularzu. Dla Państwa hodowli: tworzyć partie w jednym kolorze do przędzenia.

Kolumny 5-11: średnica i jej rozkład

• 5. Średni mikron (μm): średnia średnica wszystkich zmierzonych włókien (1 μm = jedna tysięczna milimetra). Kolor komórki wskazuje klasę cienkości. Dla Państwa hodowli: to cienkość, pierwsze kryterium selekcji: im niższy mikron, tym włókno cieńsze i delikatniejsze, a runo cenniejsze.
• 6. SDD (μm): odchylenie standardowe średnicy, czyli rozrzut średnic wokół średniego mikronu. Około dwóch trzecich włókien mieści się między „średni mikron minus SDD” a „średni mikron plus SDD”. Dla Państwa hodowli: im jest niższe, tym runo jest bardziej jednorodne i delikatne. To cecha dziedziczna: przy wyborze zwierząt rozpłodowych warto patrzeć na nią przed CVD.
• 7. CVD (%): współczynnik zmienności średnicy: SDD / średni mikron x 100. Dotyczy średnicy, a nie karbikowatości. Dla Państwa hodowli: porównywać wyrównanie run o różnych mikronach. Prosimy czytać go razem z SDD: niski CVD może po prostu wynikać z wysokiego średniego mikronu.
• 8. CEM (μm): Coarse Edge Measurement: różnica między średnim mikronem a progiem, powyżej którego znajduje się 5 % najgrubszych włókien. Próg wynosi średni mikron + CEM (w przykładzie Gaïa: 27,7 + 14,3 = 42,0 μm). Dla Państwa hodowli: wykryć grube włókna, które kłują i obniżają klasę runa; im mniejszy CEM, tym lepiej.
• 9. CF (%): współczynnik komfortu: odsetek włókien o średnicy 30 μm lub mniejszej. Dla Państwa hodowli: ocenić komfort noszenia; dla odzieży noszonej bezpośrednio na skórze celem jest co najmniej 95 %.
• 10. Fine From Tip (mm): odległość między końcówką kosmyka a najcieńszym odcinkiem profilu (krok 5 mm). Dla Państwa hodowli: umiejscowić w sezonie wzrostu okres stresu (żywienie, choroba, poród, upał). Im większa wartość, tym nowsze zdarzenie. To także miejsce, w którym kosmyk może pęknąć podczas czesania.
• 11. % <15μm (%): udział włókien cieńszych niż 15 μm, obliczony na podstawie histogramu średnic. Dla Państwa hodowli: zobaczyć udział bardzo cienkich włókien, przydatny przy bardzo cienkich runach; dwa zwierzęta o tym samym mikronie mogą mieć bardzo różny ich udział.

Kolumny 12-16: kosmyk i jego profil

OFDA2000 mierzy cały kosmyk odcinkami po 5 mm, od końcówki (początek wzrostu) do podstawy (strona skóry). Z tego profilu pochodzą kolumny 10 i 12-16.

• 12. MaxD (μm): najwyższa średnia średnica spośród 5-milimetrowych odcinków profilu. Dla Państwa hodowli: razem z MinD zobaczyć amplitudę zmian cienkości podczas wzrostu.
• 13. MinD (μm): najniższa średnia średnica spośród 5-milimetrowych odcinków; jej położenie podaje Fine From Tip. Dla Państwa hodowli: wskazać najcieńsze miejsce, często związane z trudnym okresem dla zwierzęcia, oraz słabą strefę kosmyka.
• 14. BaseD (μm): średnica od strony skóry: średnica ostatniego 5-milimetrowego odcinka profilu, czyli najnowszego przyrostu. Dla Państwa hodowli: zobaczyć włókno, które zwierzę wytwarza w chwili pobrania próbki; w porównaniu ze średnim mikronem wskazuje, czy runo grubieje, czy staje się cieńsze.
• 15. SD Along Profile (μm): odchylenie standardowe średnich średnic 5-milimetrowych odcinków, od końcówki do podstawy: zmienność wzdłuż kosmyka (patrz niżej). Dla Państwa hodowli: odzwierciedla głównie warunki sezonu: żywienie, zdrowie, ciążę.
• 16. SD Across (μm): średnia z odchyleń standardowych mierzonych w poprzek kosmyka, odcinek po odcinku: zmienność między włóknami (patrz niżej). Dla Państwa hodowli: odzwierciedla głównie samo zwierzę, bez wpływu zmian sezonowych.

SD Along i SD Across: skąd bierze się zmienność

Państwa raport rozkłada zmienność cienkości runa na dwa wskaźniki wyznaczone z profilu kosmyka:

• SD Along Profile mierzy zmienność w czasie: porównuje ze sobą 5-milimetrowe odcinki, od końcówki do podstawy. Zależy głównie od środowiska w okresie wzrostu (sezon, żywienie, zdrowie, ciąża, laktacja). Im jest niższy, tym bardziej regularny był wzrost: to narzędzie zarządzania hodowlą.
• SD Across mierzy zmienność między włóknami wyrosłymi w tym samym czasie: to średnia z odchyleń standardowych mierzonych w każdym odcinku, w poprzek kosmyka. Nie zawiera wpływu zmian wzdłuż kosmyka i zależy głównie od samego zwierzęcia. Gdy żywienie zmieniało się w ciągu sezonu, to właśnie ten wskaźnik warto brać pod uwagę przy porównywaniu zwierząt rozpłodowych.

SD Across i SDD. SDD jest obliczane na podstawie wszystkich zmierzonych włókien, SD Across odcinek po odcinku na profilu. Nie dotyczą one tego samego zbioru pomiarów: zależnie od partii SD Across może być niższe od SDD (tak jest w przykładzie) lub wyższe.

W przykładzie. Cyrus ma najwyższe SD Along w partii (2,17 μm): jego średnica zmieniła się podczas wzrostu z 16,4 μm (MinD) do 24,3 μm (MaxD), a najcieńsze miejsce znajduje się 5 mm od końcówki, czyli na samym początku wzrostu. Diego ma natomiast bardzo regularny wzrost (SD Along 0,68 μm): jego różnice średnicy wynikają prawie wyłącznie z różnic między włóknami (SD Across 4,72 μm).

Kolumny 17-21: przędzenie, krzywizna, długość i wiarygodność

• 17. SpinF (μm): cienkość przędzenia: oszacowanie cienkości przędzy, obliczone na podstawie średniego mikronu i CVD: 0,881 x średni mikron x √(1 + 5 x (CVD/100)²). Dla Państwa hodowli: porównywać zachowanie podczas przędzenia: przy tym samym mikronie runo o niższym CVD przędzie się jak runo cieńsze.
• 18. Mean C (°/mm): średnia krzywizna włókien, oszacowanie karbikowatości (crimp). Dla Państwa hodowli: wysoka krzywizna nadaje przędzy objętość; prosimy porównywać zwierzęta tego samego typu (huacaya z huacaya, nigdy z suri).
• 19. SDC (°/mm): odchylenie standardowe krzywizny między włóknami (odchylenie standardowe, a nie współczynnik zmienności). Dla Państwa hodowli: im jest niższe w stosunku do Mean C, tym bardziej regularna karbikowatość w runie.
• 20. Length staple (mm): długość kosmyka w stanie spoczynku, od końcówki do podstawy. Nie jest to średnia długość włókien. Dla Państwa hodowli: śledzić przyrost od ostatniej strzyży i wybrać sposób przetwórstwa (czesanie lub zgrzeblenie).
• 21. Liczba włókien: liczba włókien zmierzonych przez OFDA w próbce. Dla Państwa hodowli: ocenić wiarygodność liczb: im jest wyższa, tym dokładniejsze są średni mikron i SDD; mała liczba skłania do ostrożności.

Poza tabelą

• Średnia średnica końców (MFE, Mean diam ends): średnia ze średnicy pierwszego odcinka (końcówka) i ostatniego (strona skóry). Nie ma jej w tabeli podsumowania. W porównaniu ze średnim mikronem pokazuje, czy końce kosmyka są cieńsze, czy grubsze niż środek przyrostu.
• Histogram i profil: indywidualna karta każdego zwierzęcia przedstawia rozkład średnic (histogram z progiem 30 μm) oraz profil wzdłuż kosmyka z MaxD, MinD, BaseD i Fine From Tip.
• Parametry OFDA2000: w nagłówku podano współczynnik korekcji, Trim high i włókno prane. Operator zaznacza je dla każdej partii zgodnie z zamówioną analizą; niezaznaczone pole oznacza, że opcja nie została użyta dla tej partii.
• Analiza przędzy i analiza podstawowa: przędza nie ma ani kosmyka, ani profilu: kolumny 10, 12-16 i 20 nie mają zastosowania. Analiza podstawowa podaje średni mikron i klasę cienkości.